Jak rozpoznać wiertło do metalu i jakie wiertła wybrać?

Wiertło do metalu rozpoznasz przede wszystkim po spiralnej konstrukcji, ostrych krawędziach skrawających i stożkowej końcówce. Nie wystarczy jednak ocenić samego wyglądu. O tym, do jakiego materiału nadaje się osprzęt, informują również oznaczenia HSS, HSS-G, HSS-Co lub TiN, geometria ostrza oraz rodzaj uchwytu.

Dobór odpowiedniego wiertła wpływa na dokładność otworu, tempo pracy i trwałość osprzętu. Innego rozwiązania wymaga cienka blacha stalowa, innego zwykły profil konstrukcyjny, a jeszcze innego stal nierdzewna. Podpowiadamy, jakie wiertła do metalu wybrać i po czym odróżnić je od osprzętu do drewna lub betonu.

Jak wygląda wiertło do metalu i czym różni się od innych wierteł?

Wiertło do metalu najczęściej ma dwie spiralne bruzdy odprowadzające wióry oraz symetryczną, stożkową końcówkę z ostrymi krawędziami. Nie ma centralnego kolca typowego dla wielu wierteł do drewna ani płytki z węglika spiekanego stosowanej w osprzęcie do betonu.

Najłatwiej zapamiętać trzy różnice:

Wiertło do metalu: jak rozpoznać po oznaczeniu?

Warto sprawdzić także oznaczenie materiału. Skrót HSS oznacza stal szybkotnącą i z tego materiału wykonywane są wiertła przeznaczone do obróbki metalu. Dodatkowe litery i informacje określają sposób wykonania lub skład stopu:

• HSS-R – wiertło walcowane, przeznaczone przede wszystkim do typowych prac w stali i metalach nieżelaznych;
• HSS-G – wiertło szlifowane, zwykle dokładniejsze i dobrze sprawdzające się w pracy profesjonalnej;
• HSS-Co – stal szybkotnąca z dodatkiem kobaltu, przeznaczona między innymi do bardziej wymagających i twardych materiałów;
• HSS-TiN – wiertło z powłoką z azotku tytanu, która pomaga ograniczyć nagrzewanie i zużycie powierzchni.

Wiertło do metalu: jak wygląda powierzchnia i jaki ma kolor?

Kolor nie jest podstawowym kryterium tego, jak rozpoznać wiertło do metalu. Wiertła mogą być srebrne, czarne, złote lub mieć inne wykończenie. Złota powierzchnia wiąże się z powłoką TiN, ale nie każde wiertło w takim kolorze musi mieć te same właściwości. Najbezpieczniej sprawdzić opis i oznaczenie producenta.

Jakie wiertła do metalu wybrać do różnych zastosowań?

Wybór wiertła zależy od rodzaju obrabianego materiału:

• stal zwykła i profile konstrukcyjne – HSS-R lub dokładniejsze HSS-G;
• aluminium, miedź i metale kolorowe – ostre wiertło HSS, używane z właściwą prędkością;
• stal nierdzewna i wysokostopowa – wiertło HSS-Co z dodatkiem kobaltu;
• cienka blacha – krótkie, stabilne wiertło albo model stopniowy;
• głębokie otwory – wydłużone wiertło HSS-G z efektywnym odprowadzaniem wiórów;
• praca zakrętarką udarową – osprzęt przystosowany do udaru z uchwytem ¼ cala HEX.

Wiertła do metalu – jakie wybrać?

W ofercie naszego sklepu dostępne są między innymi wiertła Milwaukee z serii THUNDERWEB. Mają pogrubiony rdzeń i paraboliczną geometrię spirali, która wspiera odprowadzanie wiórów oraz ogranicza ryzyko przegrzewania. Do szybkiej wymiany osprzętu we wkrętarce można wybrać modele RED HEX SHOCKWAVE HSS-TiN z uchwytem sześciokątnym. Z kolei wiertła dwustronne sprawdzają się w cienkich materiałach, ponieważ po zużyciu jednej strony można użyć drugiej końcówki. Do podstawowego wyposażenia warsztatu dobrym wyborem będzie zestaw zawierający kilka najczęściej używanych średnic.

Jakie wiertło do twardego metalu będzie najlepsze?

Do stali nierdzewnej, wysokostopowej i innych twardych metali najczęściej wybiera się szlifowane wiertła HSS-Co z dodatkiem kobaltu. Są bardziej odporne na wysoką temperaturę niż standardowe wiertła HSS, ale wymagają właściwej techniki pracy. Wiertła do metalu od Milwaukee HSS-Co zawierają 5% kobaltu. Są przeznaczone do wiercenia w stali nierdzewnej i materiałach o dużej wytrzymałości. Końcówka o kącie 135° ułatwia rozpoczęcie otworu i ogranicza przesuwanie się wiertła po powierzchni.

Jakie wiertło do metalu najlepsze jest do twardej stali?

O tym, jakie wiertło do twardego metalu będzie odpowiednie, decyduje nie tylko materiał osprzętu. Liczą się również:

1. średnica planowanego otworu;
2. grubość obrabianego elementu;
3. moc i zakres obrotów wiertarki;
4. możliwość stabilnego zamocowania detalu;
5. zastosowanie chłodzenia lub środka smarującego.

Twardej stali nie powinno się wiercić na maksymalnych obrotach. Wraz ze wzrostem średnicy wiertła prędkość obrotowa powinna być zmniejszana. Potrzebny jest równomierny docisk, ale nie należy wciskać narzędzia na siłę. Nadmierna prędkość i brak chłodzenia prowadzą do wzrostu temperatury, szybkiego stępienia krawędzi, a nawet uszkodzenia wiertła.

Jak wiercić w metalu, aby nie zniszczyć wiertła?

Najpierw zaznacz środek otworu, możesz zaznaczyć mały punkt markerem. Następnie zamocuj obrabiany element w imadle lub przy użyciu zacisków. Trzymanie blachy ręką jest niebezpieczne, ponieważ wiertło może ją obrócić. Przy większej średnicy warto rozpocząć od otworu prowadzącego wykonanego mniejszym wiertłem. Podczas pracy obserwuj rodzaj powstających wiórów i temperaturę osprzętu. Przerywany, nierówny skraw może oznaczać stępienie, niewłaściwe obroty albo brak stabilnego prowadzenia. Po zakończeniu nie dotykaj od razu wiertła ani krawędzi otworu. Oba elementy mogą być gorące, a świeżo wykonany otwór często ma ostre zadziory. Należy je usunąć odpowiednim narzędziem.

Jakie są najlepsze wiertła do metalu?

Nie istnieje jedno uniwersalne wiertło do każdego materiału. Jeśli zastanawiasz się, jakie wiertła do metalu są najlepsze, to do wiercenia w zwykłej stali wybierz HSS-R, do dokładniejszej pracy HSS-G, natomiast do stali nierdzewnej i twardych stopów lepsze będzie HSS-Co.

Odpowiedź na pytanie, jakie wiertło do metalu jest najlepsze zależy więc od planowanego zastosowania. Profesjonalny dobór polega na dopasowaniu materiału wiertła, geometrii, długości i uchwytu do konkretnego zadania. Do uniwersalnego wyposażenia warsztatu warto wybrać zestaw wierteł HSS-G w kilku średnicach. Jeżeli regularnie pracujesz ze stalą nierdzewną, uzupełnij go o wiertła kobaltowe HSS-Co. Przy wkrętarce udarowej używaj wyłącznie osprzętu przeznaczonego do tego rodzaju napędu.